Woordenboeken, Modern Standaardarabisch

Woordenboeken Arabisch zijn wereldwijd zeer matig. Als arabist moet je leren je te behelpen met wat er is. Als je een woordenboek in een andere taal opslaat, bijv. de grote van Dale Engels, merk je het enorme kwaliteitsverschil. Maar Nederland boft met zijn woordenboeken Arabisch. Er zijn twee kleine en twee grote. Omdat Arabische drukletters zoveel ruimte vragen zijn de grote minder groot dan zij eruit zien, maar toch heel behoorlijk. Ik adviseer principieel de aanschaf van de ‘grote’ woordenboeken. Ze zijn modern en van uitstekende kwaliteit. In de kleinere staat veel minder.

  • Marc van Mol, Leerwoordenboek Nederlands-Arabisch, Amsterdam (Bulaaq) 2005. 529 blz.
  • Marc van Mol, Leerwoordenboek Arabisch-Nederlands, Amsterdam (Bulaaq) 2007. 506 blz.
  • Jan Hoogland, Kees Versteegh en Manfred Woidich, Woordenboek Nederlands-Arabisch, Amsterdam (Bulaaq) 2003. 1283 blz.
  • Jan Hoogland, Kees Versteegh en Manfred Woidich, Woordenboek Arabisch-Nederlands, Amsterdam (Bulaaq) 2003. 1012 blz.

De Engelstalige wereld kan sinds kort ook beschikken over een goed woordenboek modern Arabisch.

  • Oxford Arabic Dictionary. Qāmūs Uksfūrd al-‘Arabī. Arabic-English, English-Arabic, ed. Tressy Arts et al., Oxford 2014.

Het op een na beste is de vertaling(!) van het Duitse woordenboek van Wehr:

  • J. M. Cowan (ed.), Arabic-English Dictionary: The Hans Wehr Dictionary of Modern Written Arabic, 4th. ed., Spoken Language Services 1993.

Duitsland heeft ook een redelijk aanbod. De vijfde druk van het Arabisch-Duitse woordenboek van Hans Wehr lijkt modern, maar de ouderwetsheid van de eerste uitgave (1952) schijnt nog door. Volgens mij had Wehr indertijd zijn assistent opdracht gegeven domweg het Glossar van Brünnow & Fischer, Arabische Chrestomathie aus Prosaschriftstellern over te typen. Veel woorden zijn dientengevolge verouderd of bizar. (Zie voor details het excurs op de Duitstalige versie van deze bladzijde.) Toch is die vijfde uitgave een redelijk bruikbaar werk; het is vooral goed in combinaties van werkwoorden met vaste voorzetsels. Het grotere en modernere werk van Schregle is nooit klaar gekomen. Er zijn twee kleinere Arabisch-Duitse woordenboeken en een redelijk bruikbaar Duits-Arabisch. Voor juristen is er een gespecialiseerd woordenboek.

  • Hans Wehr, Arabisches Wörterbuch für die Schriftsprache der Gegenwart, Arabisch-Deutsch, 5. Aufl., Wiesbaden 1985.   [Goedkopere herdruk meestal verkrijgbaar bij Lehnert & Landrock, 44 Sherif Str., Cairo, en in Beiroet. De vierde druk is goedkoper, maar ook 150 bladzijden dunner.]
  • Götz Schregle, Arabisch-deutsches Wörterbuch, Wiesbaden (Steiner Verlag) 1981–92.   [voortreffelijk, modern, groot, maar duur en nauwelijks verkrijgbaar. Het  loopt slechts tot qusṭanṭīna.]
  • Lorenz Kropfitsch, Handwörterbuch Arabisch-Deutsch, uitg. Langenscheidt 2003.  [goed en modern; kleiner dan Wehr.]
  • Götz Schregle e.a., Deutsch-arabisches Wörterbuch, Wiesbaden 1974.
  • Eberhard Leicher, Wörterbuch der arabischen Wirtschafts- und Rechtssprache, deutsch-arabisch, Baden-Baden 1991; idem, arabisch-deutsch, Baden-Baden 1992.

Voor Frans is er van alles; ik wil echter alleen een klein woordenboekje noemen waaruit ik indertijd veel heb geleerd, vooral uitdrukkingen:

  • Louis Saisse & Iskandar Chéhata, Vocabulaire français-arabe à l’usage des écoles d’Égypte et autres pays de langue arabe, London 1950. 396 blz.

Het enig bruikbare moderne Arabisch-Arabische woordenboek is:

  • Al-Mundjid fī al-lugha al-‘arabīya al-mu‘āṣira.

Dat is heel nuttig en biedt veel voorbeelden uit het dagelijks leven (1e druk 2000. Wél te onderscheiden van het bekende Mundjid fī al-lugha wal-a‘lām, daar heb je niets aan)(Deze alinea is van Frank Weigelt, Bergen, Noorwegen.)

Hoe komt het dat veel van die woordenboeken zo waardeloos zijn?
– Omdat de Arabische wereld niets onderneemt. Het beste Japanse woordenboek zal wel uit Japan komen en het beste Chinese uit China. Maar de Arabische wereld is tevreden met bizarre en verouderde woordenboeken uit de Middeleeuwen en produceert niets. Daarom ontbreekt er een goede basis voor Arabische woordenboeken van en naar vreemde talen.
– Omdat de westerse landen meestal kapitalistisch zijn. Geld verdienen kun je niet met woordenboeken, dus worden ze niet gemaakt. Hans Wehr werd destijds door de nazi’s aan het werk gezet, omdat talenkennis werd geacht de verovering van het Nabije Oosten te vergemakkelijken. De Nederlandse producten zijn met overheidssubsidie tot stand gebracht. Veel geld zal dat niet geweest zijn, maar zelfs zo’n fooi stelt bij voorbeeld de USA niet ter beschikking.
– Omdat het momenteel slecht gaat met de Arabische wereld. De taal der macht wordt altijd graag geleerd, dus met Chinees zal het op den duur wel goed komen, maar de Arabische landen zijn momenteel volkomen onmachtig. Er zijn dus ook maar weinig mensen die Arabisch willen leren en dienovereenkomstig weinig hulpmiddelen.

Zie ook hier:

Terug naar Inhoud

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s