De penis als godsbewijs

Weer een fragment uit het Arabische, overwegend christelijke werkje Kitāb al-i‘tibār fī al-malakūt,1 een collectie van ongeveer honderd teleologische godsbewijzen (arguments from design), waarschijnlijk uit de negende eeuw. Zie over dat boekje hier. Uit dezelfde tekst had ik al eens een fragment gebracht over de slurf van de olifant en een over de domheid van babies. Hier onder volgt een tekst over de penis van de man.

  • Vervloekt zijn Epicurus en zijn soortgenoten, want hun harten zijn zo blind voor deze wonderbaarlijke schepping dat zij het ontwerp en de doelmatigheid ervan ontkennen.
    Als het geslachtsdeel van de man altijd slap was, hoe zou het dan ooit de bodem van de baarmoeder kunnen bereiken waar de zaaddruppel terecht moet komen? Anderzijds, als het altijd geërigeerd was, hoe zou een man zich dan in bed kunnen omdraaien of op straat rondlopen met zo’n stijf ding voor zich? Afgezien daarvan dat het een lelijk gezicht zou zijn, het zou ook voortdurend lust opwekken bij zowel mannen als vrouwen. Dat zou hen ertoe aanzetten voortdurend met elkaar naar bed te gaan, wat op den duur tot hun ondergang zou leiden. Daarom is het zo ingericht dat de penis meestal slap afhangt, zodat hij niet steeds in het oog loopt en de man tot last wordt. Maar hij heeft ook het vermogen om bij behoefte stijf overeind te staan, namelijk voor de handeling die een continue voortplanting garandeert.

Zoals U ziet vallen die godsbewijzen soms nogal raar uit.
Dit fragment komt niet in alle handschriften voor. Ik vraag mij soms af of niet een afschrijver in een melige bui het heeft bedacht en in de tekst binnengesmokkeld. Als je namelijk twintig godsbewijzen uit deze verzameling achter elkaar leest kun je er zelf met gemak nog een paar bij verzinnen. Maar het is ook denkbaar dat de tekst toch origineel is, en dat juist andere afschrijvers de tekst niet hebben opgenomen omdat hij hun niet stichtelijk genoeg was. Voor de originaliteit spreekt ook de vermelding van de vloekwaardige Epicurus: een copiïst in een melige bui zou denkelijk niet zo veel algemene ontwikkeling en verontwaardiging aan de dag leggen.

NOOT
1. Ook bekend als Dalā’il al-i‘tibār. Het werkje wordt vaak toegeschreven aan al-Djāḥiẓ (gest. 868). De eerste (niet-kritische) uitgave verscheen in 1928 in Aleppo.

فتبّاًلافيقورس وأشباهه حين‏ عميت قلوبهم عن هذه الخلقة العجيبة حتّى أنكروا التدبير والعمد فيها‏. لو كان فرج‏ الرجل مسترخيًا أبدًا كيف كان يصل الى قعر الرحم حتى تقرّ النطفة فيه؟‏ ولو كان منعظًا أبدًا كيف كان الرجل يتقلب في الفراش ويمشي بين الناس وشيء شاخص أمامه؟ ثم كان في ذلك مع قبح‏ المنظر تحريك الشهوة في كلّ وقت من الرجال والنساء جميعًا فيدعوهم تحريكهما الى المباضعة، وهذا على الأوان يؤدّيهم الى الهلاك. فقُدّر أن‏ يكون في‏ أكثر ذلك مسترخيًا لكيلا‏ يبدو للبصر في كلّ وقت ولا يكون على الرجل منه مؤنة وجعلت فيه قوّة‏ علي الانتصاب عند الحاجة الى ذلك لما فيه من دوام النسل وبقاؤه‏.

Terug naar Inhoud